Ο Άλεκ Πίτερς αποχωρεί για τη Μιλάνο έχοντας περάσει από δύο εντελώς διαφορετικές εκδοχές στον Ολυμπιακό. Τη χρονιά χωρίς τον Σάσα Βεζένκοβ απέδειξε ότι μπορεί να αποτελέσει πρωταγωνιστή επιπέδου EuroLeague, ενώ μετά την επιστροφή του Βούλγαρου αποδέχθηκε ξανά μικρότερο ρόλο χωρίς να χάσει την εκπληκτική του αποτελεσματικότητα.
Οι αριθμοί δείχνουν ότι ο Ολυμπιακός χάνει έναν πολύ καλύτερο παίκτη από όσο ίσως αποδεικνυόταν στα λεπτά που του περίσσευαν πίσω από τον Βεζένκοβ. Το πραγματικό ερώτημα είναι αν υπήρχε τρόπος να χωρέσουν και οι δύο.
Η σεζόν κατά την οποία ο Βεζένκοβ βρισκόταν στους Σακραμέντο Κινγκς είναι ίσως το καλύτερο σημείο αναφοράς για να καταλάβει κανείς ποιος πραγματικά είναι ο Άλεκ Πίτερς. Για πρώτη φορά στον Ολυμπιακό δεν βρισκόταν πίσω από έναν από τους καλύτερους φόργουορντ της Ευρώπης και το αποτέλεσμα ήταν εντυπωσιακό.
Ανά 100 κατοχές παρήγαγε 30,3 πόντους, με εξωπραγματικό 70,4% True Shooting και 67,9% eFG. Το 53,5% στο τρίποντο προφανώς δεν ήταν ποσοστό που μπορούσε να θεωρηθεί μόνιμο επίπεδο απόδοσης, αλλά ακόμη και αν αφαιρεθεί η υπερβολή αυτής της ευστοχίας, η ουσία παραμένει. Όταν ο Πίτερς πήρε μεγαλύτερο όγκο επιθέσεων, δεν έχασε την αποτελεσματικότητά του.
Το γεγονός αυτό είναι πολύ σημαντικό. Υπάρχουν ρολίστες που φαίνονται εκπληκτικοί επειδή παίρνουν μόνο τέσσερα ή πέντε πολύ καλά επιλεγμένα σουτ. Όταν αυξηθούν οι κατοχές τους, η αποτελεσματικότητα καταρρέει. Ο Πίτερς απέδειξε ότι δεν ανήκει σε αυτή την κατηγορία. Είχε usage 21,5%, παρέμενε εξαιρετικός στο ριμπάουντ με 11,3 ανά 100 κατοχές και ουσιαστικά έγινε ένας πραγματικός βασικός πάουερ φόργουορντ σε ομάδα Final Four.
Η επιστροφή του Βεζένκοβ άλλαξε τα πάντα. Όχι επειδή ο Πίτερς ξαφνικά έγινε χειρότερος, αλλά επειδή η θέση «4» ανήκε ξανά σε έναν παίκτη που πρέπει να βρίσκεται στο παρκέ 25-30 λεπτά κάθε βράδυ.
Και όμως, ακόμη και στην τελευταία του χρονιά στον Ολυμπιακό, οι αριθμοί του Πίτερς παραμένουν εντυπωσιακοί. Οι 27,5 πόντοι ανά 100 κατοχές είναι λιγότεροι από τους 30,3 της χρονιάς χωρίς τον Βεζένκοβ, αλλά το 67,6% True Shooting εξακολουθεί να είναι elite αποτελεσματικότητα. Το ίδιο ισχύει για το 64,9% eFG και κυρίως για το 41,7% στο τρίποντο.
Αυτό το τελευταίο ποσοστό ίσως είναι και το πιο χρήσιμο για την αξιολόγησή του. Το 53,5% ήταν αδύνατο να συντηρηθεί. Το γεγονός όμως ότι μετά την επιστροφή σε πιο περιορισμένο ρόλο παρέμεινε πάνω από το 40%, με ουσιαστικά ίδιο αριθμό προσπαθειών ανά 100 κατοχές, αποδεικνύει ότι το σουτ του δεν ήταν συγκυριακό.
Ο Πίτερς είναι ένας από τους καλύτερους stretch forwards της EuroLeague. Και ο Ολυμπιακός αυτό ακριβώς χάνει.
Δεν χάνει απλώς τον backup του Βεζένκοβ
Εδώ βρίσκεται ίσως η παγίδα στην αξιολόγηση της αποχώρησής του. Αν το δει κάποιος αποκλειστικά μέσα από το rotation, μπορεί να πει ότι ο Ολυμπιακός χάνει τον αναπληρωματικό του Βεζένκοβ. Αν το δει αγωνιστικά, χάνει έναν παίκτη που σε διαφορετική κατάσταση θα μπορούσε να είναι βασικός στις περισσότερες ομάδες της EuroLeague.
Ακόμη και πέρσι, με μικρότερο usage στο 20%, ο Πίτερς είχε Offensive Rating 122,9. Το Net Rating του ήταν +12,7, ενώ οι αντίπαλοι σκόραραν 110,2 πόντους ανά 100 κατοχές όταν βρισκόταν στο παρκέ.
Δεν πρέπει να υπερερμηνευτεί το -3,7 στο On-Off, γιατί τέτοιοι αριθμοί επηρεάζονται από τις πεντάδες, τους αντιπάλους και —στη συγκεκριμένη περίπτωση— από το γεγονός ότι όταν έβγαινε ο Πίτερς έμπαινε πολύ συχνά ο… Βεζένκοβ. Είναι σχεδόν άδικο να κριθεί ένας παίκτης από το αν η ομάδα έγινε καλύτερη όταν στη θέση του μπήκε ένας MVP της EuroLeague.
Το σημαντικότερο στοιχείο είναι ότι ο Πίτερς μπορούσε να προσφέρει χωρίς να ζητάει την μπάλα. Δεν χρειάζεται pick and roll. Δεν χρειάζεται isolation. Δεν χρειάζεται να «τρέξεις» συστηματικά plays για εκείνον. Τρέχει το γήπεδο, ανοίγει το παρκέ, κινείται σωστά χωρίς την μπάλα, τιμωρεί κάθε βοήθεια και είναι εξαιρετικός στα closeouts.
Αυτό τον έκανε ιδανικό συμπληρωματικό επιθετικό παίκτη για μία ομάδα με Φουρνιέ, Ντόρσεϊ και δημιουργικούς γκαρντ. Και ταυτόχρονα έδινε στον Μπαρτζώκα κάτι εξαιρετικά σημαντικό: ασφάλεια σε περίπτωση που έλειπε ο Βεζένκοβ.
Δεν υπήρχε ανάγκη να αλλάξει η επίθεση. Έμπαινε άλλος ένας stretch «4», διαφορετικού επιπέδου συνολικά από τον Βεζένκοβ αλλά με αντίστοιχη λογική spacing, και το επιθετικό οικοδόμημα μπορούσε να συνεχίσει να λειτουργεί. Αυτό δεν αντικαθίσταται εύκολα.
Θα μπορούσαν τελικά να παίξουν μαζί;
Επιθετικά, η απάντηση είναι πολύ περισσότερο «ναι» από όσο φαίνεται. Βεζένκοβ και Πίτερς είναι δύο εξαιρετικοί σουτέρ για το μέγεθός τους, δύο παίκτες που διαβάζουν καταπληκτικά τους χώρους και δεν χρειάζονται την μπάλα για να είναι χρήσιμοι. Αν βάλεις τον Πίτερς στη γωνία και τον Βεζένκοβ να κινείται ως screener και cutter, ποιος αμυντικός εγκαταλείπει ποιον για να βοηθήσει;
Το πρόβλημα δεν ήταν ποτέ η επίθεση. Ήταν η άμυνα και οι θέσεις. Ο Πίτερς δεν είναι φυσικό «3άρι». Αν χρησιμοποιηθεί εκεί για μεγάλα διαστήματα, θα υποχρεωθεί να μαρκάρει πιο γρήγορα «φτερά» και δημιουργικούς περιφερειακούς. Δεν διαθέτει την πλευρική ταχύτητα για να το κάνει συστηματικά απέναντι στο κορυφαίο επίπεδο της EuroLeague.
Ο Βεζένκοβ επίσης είναι ξεκάθαρα «4άρι». Άρα για να παίξουν μαζί υπάρχουν ουσιαστικά δύο επιλογές: είτε ο Πίτερς στο «3» είτε ο Βεζένκοβ/Πίτερς στο «5».
Με Πίτερς στο «3», ο Ολυμπιακός γινόταν ψηλός και πολύ επικίνδυνος επιθετικά, αλλά ευάλωτος απέναντι σε ομάδες με γρήγορα φόργουορντ και συνεχή αλλαγή θέσεων. Με έναν από τους δύο στο «5», δημιουργείται ίσως ακόμη πιο εντυπωσιακή επίθεση, αλλά σχεδόν εξαφανίζεται η προστασία της στεφάνης. Απέναντι σε συγκεκριμένα small ball σχήματα θα μπορούσε να λειτουργήσει εξαιρετικά για πέντε ή έξι λεπτά. Δεν είναι όμως δομή πάνω στην οποία μπορείς να στηρίξεις ολόκληρη σεζόν.
Κάπως έτσι εξηγείται και το παράδοξο της υπόθεσης Πίτερς. Ήταν αρκετά καλός για να αξίζει 25 λεπτά, αλλά πίσω από τον Βεζένκοβ δεν υπήρχαν 25 λεπτά διαθέσιμα. Και ήταν αρκετά διαφορετικός σωματικά ώστε να μην μπορείς απλώς να μεταφέρεις έναν από τους δύο σε άλλη θέση.
Αυτό δεν σημαίνει ότι ο Μπαρτζώκας δεν μπορούσε να τους χρησιμοποιήσει περισσότερο μαζί. Θα μπορούσε και πιθανότατα υπήρχαν matchups στα οποία άξιζε να δοκιμάζεται συχνότερα το δίδυμο. Αλλά δύσκολα θα μπορούσε αυτό να λύσει οριστικά το πρόβλημα του ρόλου του Πίτερς.
Ο Αμερικανός είναι 30 ετών και βρίσκεται σε μία ηλικία στην οποία λογικά θέλει να παίζει. Δεν έχει ιδιαίτερο νόημα ένας παίκτης τέτοιου επιπέδου να περνά τα καλύτερα χρόνια της καριέρας του περιμένοντας τα λεπτά που θα αφήσει ο Βεζένκοβ. Γι’ αυτό και η Μιλάνο έχει λογική για τον ίδιο. Για τον Ολυμπιακό, όμως, η απώλεια είναι πραγματική.
Δεν είναι καταστροφική εφόσον αποκτηθεί ένας πραγματικά ποιοτικός φόργουορντ που μπορεί να καλύψει το «3-4», ίσως μάλιστα με μεγαλύτερη αμυντική ευελιξία. Αν όμως η θέση καλυφθεί απλώς με έναν απλό ρολίστα, τότε οι «ερυθρόλευκοι» θα έχουν χάσει σημαντική ποιότητα. Γιατί ο Πίτερς δεν ήταν ένας ακόμη αναπληρωματικός.
Ήταν ένας παίκτης που, όταν έφυγε ο Βεζένκοβ, απέδειξε ότι μπορεί να γίνει βασικός και πρωταγωνιστής χωρίς να πέσει η αποτελεσματικότητά του. Και όταν ο Βεζένκοβ επέστρεψε, απέδειξε κάτι εξίσου δύσκολο: ότι μπορεί να ξαναγίνει συμπληρωματικός χωρίς να δημιουργήσει πρόβλημα και χωρίς να σταματήσει να είναι αποτελεσματικός.
Άρα, ναι, η αποχώρησή του είναι σημαντικό πλήγμα. Όχι επειδή ο Ολυμπιακός δεν έχει καλύτερο «4άρι», αφού διαθέτει τον καλύτερο στην Ευρώπη, αλλά επειδή χάνει έναν παίκτη επιπέδου βασικού στην EuroLeague από τον πάγκο του, ο οποίος σούταρε με πάνω από 40%, έπαιρνε ριμπάουντ και δεν απαιτούσε κατοχές.
Και αυτού του είδους η πολυτέλεια είναι πολύ πιο δύσκολο να αντικατασταθεί απ’ όσο δείχνει ένα απλό depth chart.
